Onderstaand opiniestuk van Vliegerplein-medewerker Lo Meisters verscheen op 27 juli, lichtjes ingekort, in De Morgen: https://www.demorgen.be/meningen/waarom-vlaanderen-blijft-betalen-voor-een-luchthaven-zonder-toekomst~b73137cd/
De dading die geen daglicht mocht zien
Vorige week vrijdag koesterden we even de ijdele hoop dat de Vlaamse overheid eindelijk begreep wat het betekent om te ‘handelen als een goede huisvader’. Met veel tromgeroffel maakte ze bekend dat de subsidies voor de regionale luchthavens van Oostende en Deurne met maar liefst 26,8 procent zouden dalen.
Het ging echter om niet meer dan ‘window dressing’, bedoeld om terechte kritiek vanuit oppositie en bevolking te counteren. Achter de schermen was er immers al lang beslist om via een geheime dading luchthavenuitbater EGIS uit de wind te zetten, en tot 2039 van een gewaarborgd inkomen te voorzien. Ook kosten waarvan de grootteorde op dit moment volstrekt onduidelijk is, worden met de glimlach meegenomen in deze dading. Renovatie van het parkeerplatform, sanering van een met PFAS en PCB’s vervuilde bodem: opnieuw is het de Vlaamse belastingbetaler die ervoor mag opdraaien. Daar komt nog bij dat vanaf volgend jaar de laatste commerciële speler zijn activiteiten vanuit Deurne stopzet. Door het vertrek van TUIfly zal een nóg grotere bijdrage vanuit Vlaanderen noodzakelijk zijn. Van De Panne tot Maasmechelen: we betalen met z’n allen mee om Antwerp Airport kunstmatig in leven te houden.
En daar stopt het niet. De verhoogde gezondheidsrisico’s voor omwonenden door ultrafijnstof en geluidshinder, privéjets die tonnen broeikasgassen uitstoten: geen van die kosten staan in de spreadsheets van deze regering. Opnieuw wordt de rekening doorgeschoven naar de samenleving en toekomstige generaties.
Minister De Ridder claimt dat het vliegveld van Deurne noodzakelijk is voor de Antwerpse ‘Captains of Industry’ en het succes van de haven. Nochtans heeft noch de diamantsector, noch de haven ooit enige interesse getoond om te investeren in Antwerp Airport. Uit onderzoek blijkt dat vooral vastgoedmakelaars gebruik maken van dit vliegveld, en dan niet zozeer voor zaken maar vooral om op vakantie te gaan. Iets wat onvermijdelijk beelden oproept van het veelbesproken ‘t Fornuisfilmpje van Apache (2017), waarop te zien is hoe het toenmalige Antwerpse schepencollege aanwezig was op het verjaardagsfeestje van een prominente vastgoedontwikkelaar. Waaronder onze huidige minister van Mobiliteit.
Ronduit schokkend is ook de manier waarop deze minister en bij uitbreiding de voltallige Vlaamse regering belangrijke dossiers in achterkamertjes afhandelt, buiten de controle van het Vlaams Parlement om. Het getuigt van een enorm dedain voor zowel de Vlaamse kiezers als de eigen collega’s in het parlement. Opvallend is dat zowel CD&V als Vooruit meedraaiden in dit schaduwspel, zolang voor de schermen maar de indruk bleef bestaan dat zij hard hebben gevochten voor een vermindering van de subsidies. Eveneens pijnlijk is dat de minister in haar almacht de subsidies vastlegde tot 2039, waardoor ze ook toekomstige regeringen voor blok zet. Het maakt deze dading volledig ondemocratisch, en daarmee ook de handelwijze van deze regering.
Dat de betrokken dading al sinds begin dit jaar werd voorbereid, toont aan dat deze regering best in staat is om proactief dossiers voor te bereiden. Iets wat blijkbaar niet lukt wanneer het over de biodiversiteits- en klimaatcrisis gaat. Dan volstaan voor dit team ad-hocmaatregelen, wat we tijdens de recente hittegolven mochten ondervinden toen we werden aangespoord om ‘veel te drinken’.
Intussen blijft meer dan 150 hectare in het hart van Antwerpen bezet door een luchthaven zonder toekomst. Burgerbewegingen pleiten al jaren voor een stadspark op die plek: verkoeling in steeds hetere zomers, matiging van het hitte-eilandeffect, een waterbuffer bij hevige regenval. Gezond voor de buurt, en winst voor iedereen.
De vraag is al lang niet meer of de luchthaven nog een toekomst heeft: het vliegveld van Deurne zal nooit levensvatbaar zijn, nu niet en in 2039 niet. Een geheime dading om wederzijdse schulden te verdoezelen verandert daar niets aan, het bemoeilijkt enkel de reconversie naar een park.
De kernvraag is wiens belang deze regering dient, en hoe lang de Vlaamse kiezer bereid blijft om mee te betalen aan dit luchtkasteel.